logo małopolska
PROFILAKTYKA
W MAŁOPOLSCE

Dr n.med. Agata Leśniak-Sobelga

Klinika Chorób Serca i Naczyń UJCM, KSS im. Jana Pawła II, Kraków



Kwasy omega-3 są niezbędne do prawidłowej pracy naszych komórek, tkanek, narządów i całego organizmu. Pomagają zapobiegać chorobom, spowalniać proces starzenia się komórek, a nawet poprawiają nastrój.



Dieta zawierająca kwasy omega-3 ma znaczenie zarówno w profilaktyce, jak i leczeniu chorób układu sercowo naczyniowego, takich jak: miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca, a także przewlekłych stanów zapalnych (np. astma, reumatoidalne zapalenie stawów, łuszczyca, choroba Crohna, alergie), zaburzeń układu odpornościowego oraz układu nerwowego (np. depresja, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona). Kwasy te mają właściwości przeciwzakrzepowe - hamują agregację płytek (zlepianie się płytek krwi), obniżają we krwi stężenie fibrynogenu oraz innych czynników krzepnięcia, co prowadzi do ograniczenia powstawania zakrzepów i zatorów. Redukują ryzyko udarów niedokrwiennych, hamują stan zapalny. Zmniejszają częstotliwość rytmu serca, poprawiają relaksację mięśnia sercowego, nerkowy przepływ krwi oraz działają antyarytmicznie. Zapobiegają skutecznie powstawaniu arytmii powodowanych świeżym niedokrwieniem mięśnia sercowego (zawał), u chorych po zawale redukują śmiertelność całkowitą (o 20%), zgony sercowo-naczyniowe (o 30%), nagłą śmierć sercową (o 45%). U osób z nadciśnieniem tętniczym obniżają skurczowe i rozkurczowe ciśnienie tętnicze krwi. Ponadto suplementacja kwasami omega-3 wpływa na obniżenie stężenia trójglicerydów we krwi. Innym korzystnym działaniem jest zwiększenie insulinowrażliwości komórek - działanie hipoglikemiczne, ograniczenie ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2. Kwasy omega-3 zmniejszają ilość wolnych rodników (działanie antyoksydacyjne), przez co hamują przekształcanie się zdrowych komórek w komórki nowotworowe.

Każdy ludzki organizm potrzebuje ich do sprawnego funkcjonowania, jednakże nie potrafi sam ich wytwarzać ani gromadzić, stąd bardzo ważnym jest regularne dostarczanie odpowiedniej ilości w pożywieniu – głównym źródłem są ryby morskie.

Wykazano, że spożywanie więcej niż jednego posiłku rybnego w tygodniu zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych o 15%, a zwiększenie spożycia do 5 i więcej porcji tygodniowo prowadzi do zmniejszenia umieralności z powodu chorób sercowo-naczyniowych o 38% oraz umieralności ogólnej o 17%.

Największa zawartość tych kwasów znajduje się w rybach morskich takich jak: łosoś, śledzie, halibut, morszczuk, dorsz, a z ryb słodkowodnych – w pstrągach. Obowiązuje zasada, że im bardziej tłuste ryby - tym zdrowsze. Ponadto u osób spożywających dużo ryb narażenie na wystąpienie raka piersi, macicy, prostaty, okrężnicy i trzustki jest mniejsze.

Zgodnie z zaleceniami Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego wskazane są przynajmniej dwa posiłki rybne w ciągu tygodnia, w tym jeden raz tłuste ryby.

Kwasy omega-3 mogą być stosowane również w postaci kapsułek.

U osób chorujących już na chorobę sercowo-naczyniową zalecane jest stosowanie kwasów omega 3 w postaci ryb lub kapsułek w dawce 1g/dobę lub większej przy współistniejącej hipetriglicerydemii.

ryby

Rys. Ryby – źródło kwasów tłuszczowych omega-3.




Piśmiennictwo:

1. Kłosiewicz-Latoszek L. Znaczenie kwasów tłuszczowych omega-3 w profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych. Żywienie człowieka i metabolizm, 2002, XXIX, nr 1/2: 78-86.

2. Kris-Etherton PM, Harris WS, Appel LJ. Fish consumption, fish oil, omega-3 fatty acids, and cardiovascular disease. Circulation 2002; 106: 2747-2757.

3. European Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice (version 2012). The Fifth Joint Task Force of the European Society of Cardiology and Other Societies on Cardiovascular Disease Prevention in Clinical Practice (constituted by representatives of nine societies and by invited experts). European Heart Journal 2012; 33: 1635–1701.

4. Kozłowska-Wojciechowska M. Mechanizm hipotensyjnego oddziaływania kwasów omega-3. Kardioprofil 2007, 5: 345-351.

5. Kłosiewicz- Latoszek L, B. Szostak W, Kopeć G i wsp. Wytyczne Polskiego Forum Profilaktyki Chorób Układu Krążenia dotyczące zasad prawidłowego żywienia. 2015 [przygotowane do publikacji]

Grudzień 2019
P W Ś C Pt S N
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31

TAGI

Polityka prywatności