Profilaktyka w Małopolsce

logo małopolska
PROFILAKTYKA
W MAŁOPOLSCE

Natalia Podolec

          Próba wysiłkowa to jedna z najbardziej popularnych metod diagnostycznych przeprowadzanych przez kardiologa. Dlaczego zyskała taką sławę i jak wygląda? Po pierwsze próba wysiłkowa z pomiarem EKG (dzięki przyklejonym do klatki elektrodom) jest badaniem nieinwazyjnym (nie naruszone zostają tkanki badanego pacjenta). Po drugie jest stosunkowo niedroga i prosta w wykonaniu. Lekarz nadzoruję pacjenta w trakcie jazdy na ergometrze lub biegu na bieżni, a następnie analizuje wyniki zapisu EKG.



          Przygotowanie pacjenta do badania:

-  lekarz powinien przeprowadzić́ badanie podmiotowe i przedmiotowe oraz wykonać́
    spoczynkowe EKG;


-  pacjent na 3 godziny przed próbą nie powinien spożywać́ posiłku, palić tytoniu i wykonywać́ większych wysiłków fizycznych przez 12 godzin;

-  konieczne jest (po konsultacji z lekarzem) odstawienie niektórych leków np. β-brokerów.

          Wskazania do próby wysiłkowej obejmują:

-          bóle w klatce piersiowej o niewiadomej przyczynie,

-          ocenę skuteczności prowadzonego leczenia,

-          określenie rokowania pacjenta po przebytym zawale serca,

-          kontrolę pacjenta z wszczepionym stymulatorem serca (rozrusznikiem).

          Przeciwwskazania do próby wysiłkowej możemy podzielić na bezwzględne - kiedy nie wolno przeprowadzać próby wysiłkowej i względne, czyli takie, które zależą od decyzji lekarza i chorego. Przeciwwskazania zostały przedstawione w tabeli poniżej:   



Bezwzględne

Względne

Świeży zawał serca

Migotanie przedsionków z szybką czynnością komór

Niestabilna choroba wieńcowa

Zaawansowany blok przedsionkowo-komorowy

Niestabilne zaburzenia rytmu serca (arytmie)

Tachy- i  bradyartymie

Niewyrównana niewydolność serca

Kardiomiopatia przerostowa

Ciężkie, objawowe zwężenie zastawki aortalnej

Umiarkowana stenoza aortalna

Ostre zapalenie wsierdzia, mięśnia sercowego i/lub osierdzia

Zwężenie pnia lewej tętnicy wieńcowej lub jego ekwiwalent

Niesprawność ruchowa

Świeży udar lub TIA

Ostry zator płucny, ostre rozwarstwienie aorty

Istotne zaburzenia elektrolitowe

Ostre rozwarstwienie aorty

Nadciśnienie tętnicze >200/100mmHg



Znaczna niedokrwistość, nadczynność tarczycy



          Typowy protokół próby wysiłkowej:

-          obciążenie początkowe 50 W a u osób ze zmniejszoną wydolnością od 25W,

-          zwiększanie obciążenia co 3 min o 25W,

-          maksymalne obciążenie (maksymalna próba wysiłkowa) - uzyskanie maksymalnej częstotliwości rytmu serca wg wzoru 220 – wiek,

-          submaksymalna próba wysiłkowa – uzyskanie 85% maksymalnej częstotliwości rytmu serca.



          Okres powysiłkowy: monitorowanie przez 6-8 min do powrotu skurczowego ciśnienia tętniczego, częstotliwości rytmu serca, normalizacji zapisu EKG. 85% nieprawidłowych reakcji podczas wysiłku lub 5-6 min po. Większa czułość w pozycji leżącej i bez spaceru po wysiłku.


          Próbę wysiłkową wykonuje się w obecności lekarza w pomieszczeniu wyposażonym do udzielania nagłej pomocy kardiologicznej.


          Bezwzględne wskazania do przerwania próby wysiłkowej:
-      spadek skurczowego ciśnienia tętniczego o 10 mmHg (utrzymujący się stale poniżej wartości wyjściowej, jeżeli towarzyszą objawy niedokrwienia serca oraz bóle zamostkowe),

-          uniesienie odcinka ST w EKG (>1mm),

-          ból dławicowy,

-          zawroty głowy, sinica, bladość,

-          utrwalony częstoskurcz komorowy oraz blok przedsionkowo-komorowy II i III stopnia

-          trudności w monitorowaniu EKG lub ciśnienia tętniczego,

-          prośba pacjenta.



          Względne wskazania do przerwania próby wysiłkowej:

-          spadek skurczowego ciśnienia tętniczego > 10mmHg bez innych objawów,

-          wzrost skurczowego ciśnienia tętniczego > 250 mmHg, rozkurczowego > 115 mmHg,

-          narastający ból w klatce piersiowej, który nie ma charakteru typowego dla bólu wieńcowego,

-          obniżenie odcinka ST > 2mm,

-          zaburzenia rytmu i przewodnictwa serca: wielokształtne przedwczesne pobudzenia komorowe, nieutrwalony częstoskurcz komorowy, częstoskurcz nadkomorowy, blok przedionkowo-komorowy, bradyarytmia, blok odnogi pęczka Hisa trudny do odróżnienia z częstoskurczem komorowym,

-          zmęczenie, duszności, kurcze i bóle łydek.



          Co oznacza pozytywna (dodatnia) próba wysiłkowa?

-          pozwala na ustalenie podejrzenia rozpoznania choroby niedokrwiennej serca oraz określenia stopnia wydolności układu krążenia,

-          upoważnia do kontynuowania przez lekarza prowadzenia dalszych etapów diagnostycznych pacjenta w kierunku choroby wieńcowej w tym do wykonania badań inwazyjnych (koronarografii) lub scyntygrafii perfuzyjnej lub echokardiografii obciążeniowej. 

bieniaFot. Bieżnia do wykonywania prób wysiłkowych.

 

Piśmiennictwo:

1.      Dąbrowska B, Dąbrowski A. Podręcznik elektrokardiografii. PZWL. Warszawa 2005, wyd. 5

2.      Szczeklik A. (red.): Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2016, ISBN 978-83-7430-491-7

3.      Montalescot G, Sechtem U, Achenbach S, at all. Wytyczne ESC dotyczące postępowania w stabilnej chorobie wieńcowej w 2013 roku. Kardiol. Pol., vol. 71, no. SUPPL10, pp. 243–318, 2013

Lipiec 2020
P W Ś C Pt S N
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31

TAGI

Deklaracja Dostępności           Polityka prywatności